Naleraq naalakkersuisunngortut pillugit: Danmark nunarput pillugu oqaasissaqanngilaq
Danmarkimi naalakkersuisoqatigiilersut nunatsinni peqqinnissaqarfik pillugu naammaginanngitsumik isumaqatigiissuteqartutut Demokraatinit Atassummiillu ersarissumik isornartorsiorneqarput.
Taakku qineqqusaarnerup nalaani eqqartorneqangaatsiareersoq, nunatsinni peqqinnissaqarfik pillugu naalakkersuisoqatigiinnissamik tunngaviliussaanni nunatsinnut ikiuuttoqannginniarnerat pakatsissutigaat.
Naalakkersuisoqatigiilersussat nunarput pillugu pilersaarutaasa ilaat ukuupput:
- Naalagaaffiup nunatsinni suliassaqarfii nunatsinnit akisussaaffigineqalissanersut taamaattoqassappallu taakku qanoq pissanersut pillugit nalunaarusiorneq, assersuutigalugu inuussutissanut nunatsinnilu suliassaqarfiinut allanut tunngasuni.
- Kalaallit Nunaata politiivinut tunngasuni ineriartortitsiinnarnissamik ataavartumik nalilersuineq.
- Issittumi Atlantikullu Avannaani silap pissusianik imartaannillu ilisimatusarnernik attassineq.
- Naalagaaffeqatigiinnermi sutigut tamatigut ilisarisimasaqatigiinnissamik paaseqatigiinnissamillu nukittorsaaneq, soorlu ilinniartitaanikkut kulturikkullu suliniuteqarnikkut.
- Ministereqarfiit tamarmik susassaqarfitik misissussavaat nunatsinnilu susassaqarfimminni soorlu inatsisilerinermut assigisaannullu tunngasuni qanoq isumannaagassaqartigineranik qulaajaaneq. Naalakkersuisullu suleqatigalugit tamanna pilersaarusioqqissaarusuppaat.
- Naalakkersuisoqatigiilersussat Savalimmiuni Kalaallit Nunaannilu Naalakkersuisut naalagaaffeqatigiinnermi killeqarfitsigut aporfeqarunnaarnissamut suliniutigisaminni suleqatigerusuppaat.
Naleqqamiilli allatut oqariartuuteqarput. Taakku ima oqariartuuteqarput:
- Pingaaruteqartorujussuuvoq ersarissumik taassallugu Danmarkimi folketingimi ilaasortat naalakkersuisullu nunatsinni oqartussaaveqanngillat. Taamaammat ajortussaqartinngilarput nunatsinnut isumminnginnerat, uagut oqartussaaffigaarput taanna, Pele Broberg oqarpoq.
Folketingimut qinersineq
Inuit Ataqatigiinneersoq Aaja Chemnitz Siumumeersorlu Aki-Matilda Høegh-Dam nunarput sinnerlugu Folketingimut ilaasortassatut novembarip aallaqqaataani qinigaapput.
AAMMA ATUARUK Aaja Chemnitz: Nunarput iluarisimaarinnissinnaavoq
Nalerarli folketingimut qinigaatitaqarsimagaluaruni, Danmarkip nunatsinni peqqinnissaqarfimmut ikiuunnissaa anguniarnagu kalaallilli Danmarkimut peqqissartikkiartortut ikiorneqarnissaat anguniassagaluaritsik, siulittaasoq oqarpoq.
- Naleqqamiit ersarissumik saqqummiivugut, peqqinnissaqarfimmiit Danmarkimut peqqissartikkiartorlugit aallartitassagut Danmarkimiit akilersorneqartariaqarnerat, Danmarkimiimmat qallunaatullu innuttaassuseqarlutik.
- Oqarnikuunngilagut nunatsinni danskit aqutsileqqissasut arlaannilluunniit, uagut killormut ingerlavugut.
Neriuutissaqanngilagut
Danmarkip peqqinnissaqarfianik aaqqissuusseqqinneq
Danskit peqqinnissaqarfiata ilusissaanik nutaanik ataatsimiititaliartaaq siunnersuuteqassaaq.
Danmarkimi napparsimmaviit, kommunit nakorsallu nammineq nakorsiartarfiutillit qanimut suleqatigiinnerussasut naalakkersuisoqatigiit ataatsimiititaliarsuarmut piumasaraat.
Peqqinnissaqarfimmi sulisut qanoq amerlineqassanersut qanorlu atorfimmiinniiginnartinneqarsinnaanersut ataatsimiititaliarsuaq aamma siunnersuuteqassaaq.
Napparsimasut Danmarkimi sumiluunniit najugaqarnerat apeqqutaanani assigiiaarnerusumik nakorsartinneqartalissapput.
Ataatsimiititaliarsuaq apriilip aallaqqaataa 2023 nallertinnagu pilersinneqariissaaq peqqinnissaqarfiullu nutaamik aaqqissuussaatut ilusissaanik siunnersuummik upernaakkuut 2024-mi tunniussissaaq.
Peqqinnissaqarfimmi allannguutissat Folketingimi ilaasortaq folketingip ukiuani 2024/25-mi akuersissutigissavaat.
Peqqinnissaqarfik pillugu tamanit peqataaffigineqartumik oqallittoqassasoq naalakkersuisoqatigiit aamma kissaatigaat.
Danskit napparsimmaviini, timitat, teknikkimut digitalimullu tunngasut aserfallatsaalinissaannut aningaasaateqarfimmik naalakkersuisoqatigiit aamma pilersitserusupput.
Tusarfik: Naalakkersuisoqatigiit tunngaviat "Ansvar for Danmark 2022".
Naalakkersuisoqatigiit tunngavissaanni immikkoortoq qulequtaqartoq ”Rigsfællesskabet”, tassa naalagaaffeqatigiinneq, qupperneq ataatsimik affarmillu takissuseqarpoq, Kalaallilli Nunaannut tunngasunik neriorsuutikippoq.
Nalerarli oqartussaasuugaluaruni nunatsinnut tunngassutillit ikinnerusinnaagaluarput.
- Uagut folketingimut isertitaqarsimagaluarutta taava ima oqarsimassagaluarpugut, Kalaallit Nunaat pillugu uani allaqqasoqassanngikkaluarpoq. Isumaqatigiinninniarnermi qulakkiigassaq taamaallaat tassa taanna, aningaasalersuineq. Danskisut innuttaassusillit Danmarkiliaraangata Danmarkimi akiliunneqartarnissaat.
Naalakkersuisoqatigiilernissamik tunngavissaq neriuuteqarfigaajuk?
- Naamik. Neriuuteqartitsisinnaanngilaq allat suliassarinnginnamikku suniarnersugut allat neriuuteqarfigigutsigit taava isumaqarpoq, inatsisartut naalakkersuisullu neriuuteqarfigisinnaanngikkigut.
