Inatsisileritooq meeqqanut misiligutaasunut taarsiineq pillugu: Aqqutaa akimmiffeqaqaaq, malittarisassalli malinneqarput

Meeqqanut misiligutaasunut taarsiinissamut naalagaaffiup itigartitsinera pissusissamisoorpoq – aamma naak taarsiinermik akiliigaluarluni, inatsisileritooq oqarpoq. Kisianni siunissami suliassat immaqa allatut ingerlanneqarsinnaassapput.
"Meeqqanut misiligutaasunut" danskit naalagaaffiannit utoqqatserfigineqarnissamut taarsiivigineqarnissamullu aqqut annernarlunilu akimmiffeqarsimaqaaq.
marsip 04-at 2022 04:14
Nutserisoq Per Rosing

Siullermik pisortatigoortumik utoqqatserneqFørst en officiel undskyldning, så et afslag på erstatning – taava taarsiinissamut oitigartitsineq taamaakkaluartorlui naggataatigut taarsiinissamut akuersineq.

Kalaallinut suli inuusunut arfinilinnut ”misiligutaasunut” ingerlaneq akimmiffissalik taamaappoq. Aqqut pisariaqanngilluinnartumik akimmiffippassualik, isornartorsiuinermini Mads Pramming arfinilinnut taakkununnga eqqartuussissuserisoq oqarpoq.  

- Isumaliorpunga ingerlariaaseq eqqumiissimasoq. Akiliisoqarniarpammi, sooq taava eqqartuusisutigoortinneqassava? oqarpoq.

Meeraallutik misiliutigineqartut 

Meeqqat 22-t 1951-imi misiliutaasussatut Kalaallit Nunaanniit Danmarkimut nassiunneqarput.

Meeqqat taakkua misileraanermi pingaarnertut inissisimapput, taamani meeqqat qallunaanngorsarneqarput maligassatut Kalaallit Nunaannut utersinnaaqqullugit.

Taakkuali angerlaramik kalaallisut oqalussinnaanngillat ilaquttaminnilu najugaqaqqusaanatik. Meeqqallu taamani Nuummi børnehjemmimi inissinneqarlutik. 

Meeqqat 22-t sinneri arfinillit ullumi suli inuupput. Taakkua 80-it missaanni ukioqarput.

Siusinnerusukkut inuit 46-t Danmarkimi meeqqat angerlarsimaffianni Godhavnimi inissinneqarsimasut assinganik pineqarput.  

Aamma Og det sender da også – avataaniit isigalugu – naalagaaffimmit tulluanngitsumik ersersitsisoqarpoq, naalagaaffik nassuermat meeqqat kalaallit 22-t pisinnaatitaaffiinik unioqqutitsisimalluni, Danmarkimi Inuit pisinnaatitaaffii pillugit Institutimi Juridisk Afdelingimi inatsisileritooq pisortatullu siunnersuisoq Lise Garkier Hendriksen oqarpoq.

- Anusinngorsaataasinnaavoq, aammami pisut ilaanni allaat sumiginnaanertupajaaq isigineqarsinnaalluni.  

Eqqartuussiviit taarsiineq akuerissavaat 

Ingerlatsineq nassuiaatissaqarpoq, isumaqarpoq.

Danmarkimi pisortatut oqartussat innuttaasunut taarsiissutinik akiliissagunik “akuersissuteqarnissamut inatsisitigut tunngavissaqartariaqarput” – tassa imaappoq eqqartuussivimmit aalajangiisoqassaaq taarsiinissamut tunngavissaqartoq. 

- Inatsisilerineq tunngavigeqqissaarlugu isigigaanni, taava pissusissamisoorpoq, tassami Danmarkimi eqqartuussisoqarnikkut periaasiummat taarsiinissamut apeqqutit eqqartuussivinnit aalajangerneqartussaammata, Lise Garkier Hendriksen oqarpoq.

Kisianni innuttaasumut nalinginnaasumut ingerlanera soorlullunniit iluaqutaanngitsoq.

AAMMA ATUARUK Meeqqat misileraatigineqarsimasut naalagaaffimmit taarsiiffigineqartussanngortut

- Avataaniit isigalugu eqqumiillunilu pisariaqanngippasippoq siullermik utoqqatserfigiteriarluni, taava taarsiiffigineqarusunnermik imalimmik allakkanik nassitsilluni, taava itigartitaalluni naalagaaffillu eqqartuussisunut tunniuttariaqarlugu eqqortumik pineqarnissaq anguniarlugu kialuunniit takusinnaasaani sumiginnarneqarsimanermik suliami, oqarpoq.  

Social- aamma ældreministeri Astrid Krag (S) imaluunniit Kammeradvokaten (Naalagaaffiup Eqqartuussissuserisua) suliami naalagaaffimmik illersuisuusoq KNR-imit apersorneqarnissaminnut itigartitsisimapput. 

Kisianni Social- aamma Ældreministeriet-mit eqqartuussiviit akisussaaffippiai allakkatigut oqaaseqaammi innersuussutigineqarput:

"Taarsiiffigitinnissamik suliat nalinginnaasumik erseqqissumik aallaavittut eqqartuussiveqarfinni suliarineqassapput aalajangiiffigineqarlutillu. Suliami pineqartum, suliassaq eqqaartuussisunut tunniunneqartoq allagartallu uppernarsaataasut tassunga atasut suliami isumaqatigiissuteqarnissamut tunngavissaqarnersut nalilerneqarpoq."

Inuit Pisinnaatitaaffii pillugit Institutti: Ajornannginnerusumik ingerlasoqarnissaa eqqarsaatigineqarsinnaasariaqarpoq 

Kisianni nunani Sverigitut aamma Norgetut ittuni inunnut eqimattanut aalajangersimasunut taarsiinissaq pillugu naalagaaffiup ingerlatsineq pisariinnerusunngortippaat.

Tamanna pivoq ataatsimiititaliamik imaluunniit aalajangiisartunik suliani aalajangersimasuni taarsiiffigitinnissamik qinnuteqarfiusunik imalinni eqqartuussisut avaqqullugit suliaqartunik pilersitsinikkut. Ilaatigut meeqqanik innarliinernut aamma piffissami aalajangersimasumi inunnik naalagaaffiup nakkutilliiffigisaani pinngitsaaliiluni naartusinnajunnarsitsinernut imaluunniit naartutitsisinnaajunaarsitsinernut suliat tunngasinnaapput.

AAMMA ATUARUK Meeraagallarami misiligutaasimasoq taarsiiffigineqarneq pillugu: Rødviinni pitsavik iggisigisariaqarpara

- Siunissami allamik periaaseqarnissaq mattuttariaqanngilaq, Lise Garkier Hendriksen oqarpoq nangillunilu:

- Allatut iliortoqarnissaq kissaatigineqarnersoq politikikkut oqallisigineqassaaq.

Ingerlatsiviullu Børns Vilkår i Danmark-ip tunngavissaqarsoraa taarsiivigineqarnissamut suliat ilaat sukkanerusumik suliarineqarsinnaasut qéqqartuussiviit avataqqukkaanni, internettikkut nutaarsiassaqartitsivik Altinget allappoq.

Tassami upernaamut suliaq alla annertooq pereersut pillugit Social- aamma Ældreministeriet-mit Danmarkimi 1931-miit 1980-imut immikkut ittumik aamma isummamikkut piginnaanikitsunut isumaginniffinni innarliisarnerit pillugit nalunaajaat. Tassani aamma naatsorsuutigineqarpoq naalagaaffimmit taarsiiffigineqarnissamik piumasaqaatit amerlanerit kinguneriumaarai.